Plan S
cOAlition S
Szczegółowe wytyczne
Narodowe Centrum Nauki
Mechanizmy transformacyjne
Bibliografia

 

Inicjatywa publikowania artykułów naukowych w otwartym dostępie, zainicjowana w 2018 roku przez cOAlition S, konsorcjum krajowych agencji badawczych i sponsorów z krajów europejskich. Plan S ma na celu pełny i natychmiastowy otwarty dostęp do recenzowanych publikacji naukowych z badań finansowanych ze środków publicznych.

Plan S uwzględnia różne drogi wprowadzania otwartego dostępu, a konsultowane wytyczne są propozycją warunków organizacyjnych, technicznych i prawnych, które muszą zostać spełnione przez czasopisma lub repozytoria.

10 podstawowych zasad Planu S:
1. Autorzy lub ich instytucje zachowują prawa autorskie do swoich publikacji. Wszystkie publikacje muszą być publikowane na licencji otwartej, najlepiej na licencji Creative Commons Attribution (CC BY 4.0).
2. Instytucje finansujące opracują kryteria i wymagania dotyczące usług, które muszą zapewniać wysokiej jakości czasopisma Open Access, platformy Open Access i repozytoria Open Access.
3. W przypadkach, gdy wysokiej jakości czasopisma lub platformy Open Access jeszcze nie istnieją, instytucje finansujące zapewnią w skoordynowany sposób wsparcie procesu ich powstawania i tworzenia.
4. W stosownych przypadkach opłaty za publikację w ramach otwartego dostępu pokrywają instytucje finansujące lub instytucje badawcze, a nie indywidualni badacze. Uznaje się, że wszyscy badacze powinni móc publikować swoje prace w otwartym dostępie.
5. Instytucje finansujące wspierają różnorodność modeli biznesowych dla czasopism i platform Open Access. Gdy stosowane są opłaty za publikację w ramach otwartego dostępu, muszą one być współmierne do świadczonych usług wydawniczych, a struktura takich opłat musi być przejrzysta, aby informować rynek i potencjalnych sponsorów o standaryzacji i ograniczaniu opłat.
6. Instytucje finansujące zachęcają rządy, uniwersytety, organizacje badawcze, biblioteki, akademie i towarzystwa naukowe do dostosowania swoich strategii, polityk i praktyk, w szczególności w celu zapewnienia przejrzystości informacji.
7. Powyższe zasady mają zastosowanie do wszystkich rodzajów publikacji naukowych, ale harmonogram prac otwierania monografii i rozdziałów książek może być dłuższy i wymaga odrębnego i należytego procesu.
8. Instytucje finansujące nie wspierają „hybrydowego” modelu publikowania. Jednak jako etap przejściowy do pełnego otwartego dostępu w jasno określonych ramach czasowych i tylko w ramach umów transformacyjnych, instytucje finansujące mogą przyczyniać się do finansowego wspierania takich ustaleń.
9. Instytucje finansujące będą monitorować zgodność i nakładać odpowiednie sankcje na beneficjentów, którzy nie przestrzegają wyznaczonych zasad.
10. Instytucje finansujące zobowiązują się, że oceniając wyniki badań podczas podejmowania decyzji o finansowaniu, ocenią istotną wartość pracy i nie będą uwzględniać kanału publikacji, jego współczynnika wpływu (lub innych wskaźników czasopism) ani wydawcy.
Zasady przetłumaczono z: https://www.coalition-s.org/addendum

Aby móc korzystać z funkcjonalności należy zainstalować wtyczkę Flash.