Podstawowe informacje dot. konfliktu interesów

  • Brak definicji ustawowej,
  • Regulacje wewnętrzne uczelni – Kodeks Etyki PG:

„Dbać o dobre imię Politechniki Gdańskiej, w swoim postępowaniu wewnątrz i na zewnątrz Uczelni realizować jej misję, unikać konfliktów interesów i działań wymierzonych w powagę i autorytet Uczelni

 

Podział konfliktu interesów

(na podstawie: https://pl.wikipedia.org/wiki/Konflikt_interes%C3%B3w)

  • potencjalny konflikt interesów – występuje jeśli działalność osoby może wpłynąć w przyszłości niewłaściwie na jej bezinteresowność, bądź bezstronność.
  • rzeczywisty konflikt interesów – odnosi się do czynności urzędowych wykonywanych w danej chwili, jeśli w trakcie ich wykonywania osoba podejmująca decyzję dostrzeże własne powiązanie z osobą której dotyczą.
  • postrzegany/pozorny konflikt interesów – dotyczy w sytuacji w której występuje podejrzenie kierowania się osobistymi korzyściami w trakcie wykonywania swoich obowiązków, pomimo iż w rzeczywistości tak się nie dzieje. Wszelkie próby sprostowania zaistniałego niedomówienia powodują wówczas jedynie dalszą utratę wiarygodności.

 

Sygnały ostrzegawcze

(na podstawie: https://pl.wikipedia.org/wiki/Konflikt_interes%C3%B3w)

Sygnał ostrzegawczy jest oznaką możliwego nadużycia finansowego lub korupcji. Jest to element lub zbiór elementów, które mają nietypowy charakter lub odbiegają od zwykłego działania. Jest to sygnał wskazujący na zaistnienie czegoś nietypowego, co wymaga dalszego zbadania.

Przykładowe sygnały ostrzegawcze:

  • Istnieją nieuzasadnione kryteria kwalifikacji lub udzielenia zamówienia, które sprzyjają konkretnemu przedsiębiorstwu lub określonej ofercie.
  • Osoba odpowiedzialna za sporządzenie projektu dokumentów organizuje procedurę w taki sposób, że nie ma czasu na staranny przegląd dokumentów przed rozpoczęciem postępowania o udzielenie zamówienia.
  • Nietypowe zachowanie pracownika, który nalega na uzyskanie informacji na temat postępowania o udzielenie zamówienia, chociaż nie jest za nie odpowiedzialny.
  • Niewiele przedsiębiorstw, które zakupiły dokumentację przetargową, składa oferty, szczególnie jeśli ponad połowa z nich rezygnuje.
  • Brakuje umowy lub dokumentacja potwierdzająca zakup jest niewystarczająca.
  • W projektach międzynarodowych występuje długie, niewyjaśnione opóźnienie między ogłoszeniem zwycięskiego oferenta a podpisaniem umowy (może to oznaczać, że wykonawca odmawia zapłaty lub negocjuje w sprawie łapówki).

 

Zapobieganie

(na podstawie: https://pl.wikipedia.org/wiki/Konflikt_interes%C3%B3w)

W wielu przypadkach nie ma przepisów prawa stanowiących o procedurach postępowania w celu uniknięcia zaistnienia konfliktu interesów.

Sposobem na unikanie wystąpienia tego problemu jest kierowanie się następującymi zasadami:

  • zasada równego traktowania stron,
  • zasada bezstronności – czynności pracownicze powinny być wykonywane bez osobistych preferencji, a zaistniałe sytuacje ocenione jak najobiektywniej,
  • zasada bezinteresowności – w trakcie podejmowania decyzji, bądź wykonywania czynności nie należy kierować się interesem własnym (prywatnym), ani oczekiwać korzyści dla siebie, krewnych czy przyjaciół.

Ponadto zalecanym jest:

  • unikanie sytuacji, które mogłyby wzbudzić poczucie wdzięczności w stosunku do podmiotów, jeśli istnieje prawdopodobieństwo załatwiania jego spraw w przyszłości,
  • pytanie innych osób czy dane działanie może skutkować konfliktem, a w razie dalszych wątpliwości poinformowanie i poradzenie się przełożonego.

 

Zarządzanie konfliktem interesów – model trzy U

  1. Uświadamianie polegające na przekazywaniu pracownikom informacji definiujących sytuację konfliktu interesów i umiejętność identyfikowania konfliktu interesów w warunkach funkcjonowania uczelni i łączonego się z nim ryzykiem.Ryzyko może być związane nie tylko z faktycznymi szkodami ale stratami związanymi z nadwyrężeniem wizerunku.
  2. Unikanie polega na zakazie pewnych działań np. wprowadzenie zakazu swoim pracownikom prowadzenia transakcji z macierzystą jednostką.
  3. Ujawnianie powinno być dokonane przez osobę której konflikt dotyczy. Natomiast stopień zagrożenia powinien być analizowany przez kolejny szczebel hierarchii  służbowej.

 

Materiały dodatkowe

Na stronie http://antykorupcja.gov.pl/ak/konflikt dostępne są materiały dodatkowe dot. konfliktu interesów, w tym: poradniki, dodatki resortowe, przykłady, porady.