W tym miejscu znajdują się odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania, uwagi oraz wątpliwości związane z wdrażaniem zmian dostosowujących Politechnikę Gdańską do przepisów, które wprowadza Ustawa 2.0.

Lista najczęściej pojawiających się pytań będzie na bieżąco aktualizowana wraz z pojawiającymi się pytaniami w sekcji Wyraź opinię.

 

 

 

Który organ podmiotu posiadającego kategorię naukową A+ albo A w danej dyscyplinie jest właściwy do prowadzenia postępowania w sprawie nostryfikacji stopni naukowych do czasu wejścia w życie statutu uczelni?

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce określa, że postępowanie nostryfikacyjne prowadzi podmiot posiadający kategorię naukową A+ albo A w dyscyplinie, której dotyczy wniosek. Regulacja ta odnosi się do kategorii naukowych, które zostaną dopiero przyznane w 2021 roku na podstawie ewaluacji jakości działalności naukowej obejmującej lata 2017 – 2020.

Do czasu przyznania kategorii naukowych w ramach pierwszej ewaluacji, postępowania nostryfikacyjne powinny być prowadzone odpowiednio przez jednostki posiadające uprawnienie do nadawania stopnia naukowego doktora habilitowanego określonej dziedziny nauki lub stopnia doktora habilitowanego określonej dziedziny sztuki, w zakresie dyscypliny naukowej lub artystycznej, której dotyczy stopień naukowy.

Kwestie nieuregulowane przepisami ustawowymi lub aktów wykonawczych dotyczące m.in. wskazania jednostki organizacyjnej, która de facto prowadzi postępowanie nostryfikacyjne w uczelni, zasad głosowania, itd. pozostają w gestii uczelni.

Wykładnia MNiSW:

Art. 328 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. poz. 1668, z późn. zm.) stanowi, że stopień naukowy i stopień w zakresie sztuki nadany przez instytucję inną niż  instytucja działająca w państwie członkowskim Unii Europejskiej, Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) lub Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym i Europejski Instytut Uniwersytecki, może być uznany za równoważny z odpowiednim polskim stopniem na podstawie umowy międzynarodowej, a w przypadku jej braku - w drodze postępowania nostryfikacyjnego.

Art. 328 ust. 4 tej ustawy wskazuje, że postępowanie prowadzi podmiot posiadający kategorię naukową A+ albo A w dyscyplinie, której dotyczy wniosek, jednakże odnosi się on do kategorii, które zostaną dopiero przyznane w 2021 roku na podstawie ewaluacji jakości działalności naukowej obejmującej lata 2017 – 2020.

Należy podkreślić, że jeżeli na podstawie art. 174 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. poz. 1669)  uprawnienia jednostek organizacyjnych uczelni do nadawania stopnia doktora lub doktora habilitowanego, przyznane na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2017 r. poz. 1789, z późn. zm.), stały się uprawnieniami uczelni do nadawania stopnia doktora lub doktora habilitowanego w rozumieniu ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, to uczelnia przejęła również uprawnienia jednostek organizacyjnych do przeprowadzania procedury nostryfikacyjnej, która była uzależniona od posiadania przez rady  jednostek organizacyjnych uczelni prawa do nadawania stopnia doktora lub doktora habilitowanego.

W myśl art. 177 ust. 1 Przepisów wprowadzających ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce  uczelnie zostały zobowiązane do złożenia do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów oświadczenia w sprawie przyporządkowania posiadanych uprawnień do nadawania stopnia doktora lub doktora habilitowanego do odpowiedniej nowej dyscypliny, określonej w rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 20 września 2018 r. w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych (Dz. U. poz. 1818).

W dniu 30 kwietnia 2019 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wydała komunikat dotyczący przyporządkowania uprawnień do nadawania stopnia doktora lub doktora habilitowanego do odpowiedniej dyscypliny w jednej z dziedzin określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, jak również  uprawnieniach przyporządkowanych do dziedzin i dyscyplin określonych w przepisach wydanych na podstawie ww. artykułu ustawy, na podstawie których w okresie do dnia, w którym upłynął termin 30 dni od dnia, w którym ostatnia decyzja o przyznaniu kategorii naukowej w ramach pierwszej ewaluacji jakości działalności naukowej, o której mowa w art. 265 ust. 1 tej ustawy, stała się ostateczna, mogą być nadawane stopnie doktora lub doktora habilitowanego.

Analiza przepisów wprowadzających ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce wskazuje, że do dnia zakończenia pierwszej ewaluacji ustawodawca zdecydował się przyznać czasową możliwość realizacji uprawnień ukonstytuowanych w nowej ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, a co za tym idzie, wymagających posiadania przez podmioty kategorii naukowych w dyscyplinie, jeżeli podmioty zainteresowane ich realizacją posiadają uprawnienia do nadawania stopnia naukowego, nadane im na zasadach obowiązujących przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r.

Zastosowanie wykładni systemowej pozwala na zajęcie stanowiska, zgodnie z którym, do czasu przyznania kategorii naukowych w ramach pierwszej ewaluacji, postępowania nostryfikacyjne dotyczące dyplomów ukończenia studiów i stopni naukowych powinny być prowadzone przez dotychczas uprawnione podmioty, tj. odpowiednio przez uczelnie i inne podmioty systemu szkolnictwa wyższego posiadające uprawnienie do nadawania stopnia doktora lub stopnia doktora habilitowanego.

Podstawa prawna:

Art. 328 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. poz. 1668, z późń. zm.)

Wykładnia systemowa w oparciu o rozstrzygnięcia ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. poz. 1669)

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego


Czy uczelnia otrzyma na każdego doktoranta równowartość jego stypendium?

Nie, środki na stypendia dla doktorantów (trzeba wyraźnie podkreślić – dla doktorantów rozpoczynających w 2019 roku studia w szkole doktorskiej) będą zawarte w subwencji przyznawanej uczelni. To oznacza, że uczelnia będzie musiała sfinansować stypendia dla wszystkich doktorantów studiujących w szkole doktorskiej z przyznanej subwencji. Czyli, nie będzie tak, iż dla każdego kolejnego przyjętego doktoranta PG otrzyma odrębne środki na jego stypendium.

W praktyce to oznacza, że większość uczelni zakłada zmniejszenie liczby doktorantów ponieważ zdaje sobie sprawę, że nie będzie w stanie sfinansować stypendiów dla tak dużej jak obecnie liczby doktorantów (patrz np. deklaracje w tym zakresie władz UW).

Według naszych szacunków, gdybyśmy chcieli sfinansować stypendia dla doktorantów studiujących w przyszłej szkole doktorskiej PG w łącznej liczbie zbliżonej do obecnej, to musielibyśmy przeznaczyć na ten cel ok. 14 mln zł plus składki na ZUS. Na to nie będzie nas stać. Warto dodać, że obecnie istnieje obowiązek wypłacania w ramach studiów doktoranckich stypendiów dla co najmniej 50% uczestniczących doktorantów.

Kolegium rektorskie


Czy wydziały muszą być zorganizowane wokół dyscyplin?

Nie, nie muszą – tego nie narzucają żadne przepisy. Jednak inna organizacja – przedstawiciele danej dyscypliny rozrzuceni po różnych wydziałach – nastręczać będzie wielu kłopotów:

  1. Chcemy powołać rady naukowe dla każdej dyscypliny, w której będziemy mieli uprawnienia akademickie. Przewodniczący takiej rady będzie odpowiedzialny nie tylko za przeprowadzanie procedur awansowych (rady będą nadawały stopnie naukowe), ale także za politykę w zakresie badań. Powinien mieć kompetencje do organizowania zespołów badawczych, kontrolę nad realizacją grantów, czuwać nad aktywnością publikacyjną reprezentantów danej dyscypliny. Przy rozproszeniu pracowników „przypisanych” do danej dyscypliny (jako pierwszej) prowadzenie polityki badawczej i nadzór nad ich aktywnością nie będzie skuteczny. Dochodzić będzie do konfliktu kompetencji dziekanów i przewodniczących rad dyscyplin.  M.in. na tle zatrudniania, oceniania i zwalniania pracowników.
  2. Od 1.01.2019 uczelnie będą otrzymywały subwencje na działalność dydaktyczną i badawczą (DS) łącznie. W takiej sytuacji podział pieniędzy na dydaktykę pomiędzy wydziały i na dyscypliny rozproszone na różnych wydziałach będzie bardzo skomplikowany i mało czytelny. Odpowiedzialność za wykorzystywanie środków subwencji musiałaby być podzielona pomiędzy dziekanów i przewodniczących rad dyscyplin, co w praktyce byłoby bardzo trudne i rodziło konflikty.
  3. Możliwe będzie pozostawienie pojedynczych osób lub niewielkich zespołów reprezentujących daną dyscyplinę poza wydziałem, na którym będzie zatrudniona zdecydowanie dominująca grupa osób reprezentującą tę dyscyplinę.  Również osoby, które zadeklarowały daną dyscyplinę jako drugą pozostaną na wydziałach zgodnie z deklaracją pierwszej dyscypliny.
  4. Na PG przesunięcia części (relatywnie niewielkiej) pracowników pomiędzy wydziałami nie będzie oznaczać konieczności zmiany ich miejsca pracy (budynku, pokoju).   

prof. Piotr Dominiak, prorektor ds. internacjonalizacji i innowacji


Czy mogę zmienić dyscyplinę naukową lub publikować w różnych dyscyplinach?

Zmiana dyscypliny możliwa będzie raz na dwa lata licząc od terminu poprzedniej oficjalnej deklaracji złożonej w systemie POL-on.

Tak, możliwe jest publikowanie w różnych dyscyplinach, ale publikacje każdego pracownika będą mogły być zaliczone w procesie ewaluacji tylko w dwóch dyscyplinach zgłoszonych wcześniej w wyżej wymienionej deklaracji (link do projektu rozporządzenia MNiSW w sprawie ewaluacji jakości działalności naukowej).

prof. Janusz Smulko, prorektor ds. nauki


W jakich dyscyplinach będą otwierane przewody awansowe od 1.10.2019 roku?

Od 1.10.2019 r. przewody awansowe będą otwierane w dziedzinach i dyscyplinach naukowych o których mowa w rozporządzeniu (link do projektu rozporządzenia MNiSW w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych).

prof. Janusz Smulko, prorektor ds. nauki


Czy członkowie rady uczelni mogą być członkami kolegium elektorów?

Tak, pracownicy uczelni będący członkami rady uczelni mogą być członkami kolegium elektorów.

prof. Janusz Cieśliński, prorektor ds. organizacji


Co z tymi samymi nazwami kierunków kształcenia w nowej ustawie?

Jeżeli uczelnie w dniu 1 października 2018 r. prowadzą w swojej siedzibie studia na co najmniej 2 kierunkach o tym samym poziomie i profilu oraz o tej samej nazwie lub których programy określają takie same efekty kształcenia, przyporządkowane do tej samej dyscypliny, muszą połączyć te kierunki w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

prof. Marek Dzida, prorektor ds. kształcenia i dydaktyki


Czy muszą być zmieniane programy kształcenia?

Studia rozpoczęte przed rokiem akademickim 2019/2020 prowadzi się na podstawie dotychczasowych programów kształcenia, z tym że z dniem 1 października 2018 r. programy kształcenia stają się programami studiów. W terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy senaty uczelni dostosują programy studiów rozpoczynających się od roku akademickiego 2019/2020 do wymagań określonych w ustawie.

Zmiany w programach będą wymagały głównie zmiany nazewnictwa, np. zmiana nazwy „efekty kształcenia „ na „efekty uczenia się” oraz przyporządkowania kierunków prowadzonych studiów do nowych dyscyplin naukowych lub artystycznych.

        prof. Marek Dzida, prorektor ds. kształcenia i dydaktyki


Jaki wpływ proponowane zmiany będą miały na rekrutację na studia?

W terminie do 31 grudnia 2018 r. senaty uczelni muszą dostosować uchwały określające warunki, tryb oraz termin rozpoczęcia i zakończenia rekrutacji na rok akademicki 2019/2020.

Zmiany w uchwałach rekrutacyjnych nie będą raczej dotyczyć samych warunków przyjęć czy oferty uczelni, ale bardziej spraw organizacyjnych.

prof. Marek Dzida, prorektor ds. kształcenia i dydaktyki