Politechnika Gdańska logo

30 studentów z sześciu europejskich uczelni uczestniczyło w Gdańsku w szkole letniej Plotting Sustainability – Power Struggles in the City. Podczas warsztatów i zajęć terenowych analizowali wyzwania związane ze zrównoważonym rozwojem Młodego Miasta oraz opracowywali własne koncepcje dotyczące przyszłości tej części Gdańska.

W wydarzeniu wzięli udział studenci Politechniki Gdańskiej, Politechniki Warszawskiej, Technische Universität Berlin, RWTH Aachen University, Universitat Politècnica de València oraz Delft University of Technology. Za organizację szkoły po stronie Politechniki Gdańskiej odpowiadało Biuro ENHANCE PG.

Kurs zrealizowano w formule Blended Intensive Programme. Spotkania online, które odbyły się na początku lipca, poprzedziły pięć dni zajęć stacjonarnych w Gdańsku, zorganizowanych od 20 do 24 lipca. Program obejmował 10 godzin pracy zdalnej i 30 godzin zajęć na miejscu, a sam kurs prowadzono w języku angielskim.

Młode Miasto jako przestrzeń do badań

Głównym obszarem analiz było Młode Miasto, rozwijające się na terenach dawnej Stoczni Gdańskiej. Historyczne obiekty przemysłowe i dziedzictwo Solidarności sąsiadują tam z nową zabudową, przestrzeniami kultury, działalnością gospodarczą oraz planowanymi inwestycjami.

Rozwój tej części Gdańska wymaga pogodzenia wielu interesów z ochroną jej historycznego charakteru. Dzięki temu Młode Miasto stało się dla uczestników szkoły przykładem rzeczywistego i złożonego wyzwania urbanistycznego.

Program łączył planowanie przestrzenne, architekturę i sztukę z krytyczną analizą społecznych oraz środowiskowych aspektów rozwoju miasta. Studenci przyglądali się relacjom między społeczeństwem a środowiskiem, wpływowi różnych grup na kształtowanie przestrzeni oraz możliwościom włączania mieszkańców w podejmowanie decyzji dotyczących ich otoczenia.

Poznawanie dzielnicy w terenie

Część stacjonarna odbywała się w GridArt Hub na 100czni, w bezpośrednim sąsiedztwie badanego obszaru. Program opierał się przede wszystkim na pracy warsztatowej, zajęciach zespołowych i spotkaniach z osobami zaangażowanymi w rozwój miasta.

Studenci rozmawiali z przedstawicielami miasta, planistami, aktywistami miejskimi oraz reprezentantami przedsiębiorstw działających zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju. Ważnym elementem zajęć było także opowiadanie historii jako sposób przedstawiania różnych perspektyw i możliwych kierunków rozwoju dzielnicy.

Poznawanie Młodego Miasta nie ograniczało się do pracy przy stołach projektowych. Podczas przejazdów rowerowych uczestnicy oglądali tereny postoczniowe między innymi z perspektywy Góry Gradowej oraz trasy prowadzącej wzdłuż Motławy.

W programie znalazły się również spacery po Placu Solidarności, Drodze do Wolności oraz obiektach związanych z przemysłowym i artystycznym dziedzictwem Stoczni Gdańskiej. Wyprawa kajakowa pozwoliła natomiast zobaczyć stoczniowe nabrzeża i żurawie od strony wody.

Obserwacje zebrane podczas zajęć terenowych stały się punktem wyjścia do dalszej pracy projektowej.

Od obserwacji do własnych koncepcji

Pracując w interdyscyplinarnych zespołach, uczestnicy przełożyli wnioski z badań terenowych, rozmów i warsztatów na własne propozycje dotyczące rozwoju Młodego Miasta.

Punktem odniesienia była między innymi koncepcja miasta piętnastominutowego, zgodnie z którą najważniejsze usługi i miejsca codziennej aktywności powinny być dostępne w krótkim czasie pieszo lub rowerem.

Efekty pracy zaprezentowano ostatniego dnia szkoły przed prowadzącymi, ekspertami i partnerami lokalnymi. Finałowe prezentacje pokazały, jak obserwacje zebrane podczas pracy w terenie można przełożyć na koncepcje dotyczące przyszłości Młodego Miasta.

Szkoła letnia Plotting Sustainability – Power Struggles in the City została dofinansowana w ramach projektu „Wzmocnienie potencjału Politechniki Gdańskiej w Sojuszu ENHANCE” (nr BPI/WUE/2024/1/00020), finansowanego przez Unię Europejską w ramach programu „Wsparcie sojuszy Uniwersytetów Europejskich” (nabór nr FERS.01.05-IP.08-0219/23, edycja 2024).