Bibliometria

Metoda obliczeniowa:

Liczba cytowań dla publikacji w latach WXYZ / suma publikacji w latach WXYZ.

Dane źródłowe:

Baza Scopus.

Uwzględniane publikacje:

Artykuły naukowe, rozdziały książek, recenzje, doniesienia konferencyjne oraz artykuły typu "data descriptor".

Uwzględniane źródła cytowań:

Artykuły naukowe, rozdziały książek, recenzje, doniesienia konferencyjne oraz artykuły typu "data descriptor".

Możliwość porównywania czasopism z różnych dyscyplin:

Nie.

Ranking:

Rankingi dla poszczególnych obszarów badawczych w oparciu o klasyfikację ASJC, jedno czasopismo może być przypisane do kilku obszarów. Percentyl w którym znajduje się czasopismo w danym obszarze liczy się ze wzoru liczba tytułów w danym obszarze badawczym z niższym CiteScore + liczba tytułów z tym samym CiteScore/2 /liczba wszystkich tytułów w danym obszarze badawczym x100.

Opis wskaźnika:

CiteScore to wskaźnik bibliometryczny mający na celu w sposób przejrzysty i ustandaryzowany mierzyć cytowalność czasopism oraz innych wydawnictw ciągłych. CiteScore został stworzony w 2016 r. i stanowi jeden z podstawowych wskaźników opisujących czasopisma zindeksowane w bazie bibliograficzno-abstraktowej Scopus, od firmy Elsevier. Podstawą do obliczenia CiteScore jest pięć podstawowych typów recenzowanych tekstów indeksowanych w bazie Scopus – artykuły naukowe, rozdziały książek, recenzje, doniesienia konferencyjne oraz artykuły typu "data descriptor". Jeśli w bazie Scopus indeksowane są "articles in press", to nie są one brane pod uwagę przy obliczaniu wskaźnika.

CiteScore za dany rok obliczany jest poprzez podzielenie liczby cytowań publikacji z ostatnich czterech lat (w tym także roku, dla którego jest obliczany) przez liczbę tych publikacji. Należy pamiętać, że wskaźnik ten powinno się wykorzystywać jedynie do porównywania czasopism w obrębie jednej dyscypliny, ponieważ jest to wskaźnik nieznormalizowany i nie uwzględnia różnic pomiędzy dyscyplinami takich jak średnia liczba cytowanych publikacji w jednym artykule, czy też częstotliwości publikowania.

Początkowo uwzględniano cytowania tylko z jednego roku dla publikacji z 3 poprzednich lat, jednak w 2019 r. zastosowano nową metodologię, w której najważniejszą zmianą było uwzględnienie artykułów (i cytowań) opublikowanych w przeciągu 4 lat, wliczając rok, dla którego jest obliczany wskaźnik. Aby możliwe było porównywanie nowego wskaźnika z wartościami CiteScore opierającymi się na starej metodzie, obliczono je na nowo dla wszystkich poprzednich edycji.

Przykład: wg starej metodologii CiteScore 2022 byłby stosunkiem cytowań otrzymanych w 2022 dla publikacji z lat 2019-2021 i liczby tych publikacji, jednak obecnie wartość CiteScore 2022 jest ułamkiem, w którym mianownik stanowi suma wszystkich kwalifikujących się artykułów z lat 2019-2022, a licznikiem zliczone cytowania tych artykułów z wszystkich czterech lat.

CiteScore jest obliczany jednorazowo po zakończeniu danego roku i publikowany najczęściej w połowie roku następnego, dlatego nie zmienia się wraz z aktualizacją bazy  Scopus. Do śledzenia cytowalności w roku bieżącym służy wskaźnik CiteScore Tracker, który korzysta z tej samej metodyki, uwzględniając cytowania na podstawie najnowszych danych z 2023 r. i aktualizowany jest co miesiąc.

Aby sprawdzić CiteScore dla danego czasopisma należy przejść do bazy Scopus, następnie wybrać u góry zakładkę Sources i przejść do strony z listą czasopism indeksowanych w bazie Scopus. Po kliknięciu w tytuł otrzymujemy szczegółowe informacje na temat tego czasopisma. Na stronie tej znajduje się również wyszukiwarka, gdzie jako kryterium wyszukiwawcze można przyjąć tytuł czasopisma, ISSN, obszar badawczy (zgodny z klasyfikacją ASJC) bądź wydawcę. Poniżej znajduje się szczegółowy opis czasopisma wydawanego przez Politechnikę Gdańską "Metrology and Measurement Systems":

Metoda obliczeniowa:

Suma cytowań z roku Z dla cytowalnych artykułów i z danego czasopisma opublikowanych w latach XY / suma cytowalnych artykułów i przeglądów w latach XY.

Dane źródłowe:

Baza Web of Science Core Collection: Science Citation Index, Social Science Citation Index, Arts & Humanities Citation Index, Proceedings Citation Indexes, Book Citation Indexes, Emerging Sources Citation Indexes.

Uwzględniane publikacje:

Cytowalne artykuły naukowe i przeglądy - kategorie cytowalnych publikacji nadawane indywidualnie dla każdego czasopisma.

Uwzględniane źródła cytowań:

Wszystkie typy publikacji indeksowanych w Web of Science Core Collection.

Możliwość porównywania czasopism z różnych dyscyplin:

Nie.

Ranking:

Rankingi tworzone dla każdej z 254 kategorii naukowych Web of Science na podstawie JIF. Do każdego czasopisma w danej kategorii wylicza się współczynnik Z=pozycja w rankingu kategorii, liczba wszystkich czasopism w danej kategorii (wartości w przedziale 0,1-1). Podział na kwartyle nie na podstawie wartości Z (Q1 = 0.00 < Z < 0.25; Q2 = 0.25 < Z < 0.5, Q3 = 0.5 < Z < 0.75, Q4 = 0.75 < Z).

Opis wskaźnika:

Journal Impact Factor to wskaźnik bibliometryczny publikowany w corocznej edycji Journal Citation Reports™ (JCR) - narzędzia, które zostało pierwotnie opracowane przez doktorów Eugene'a Garfielda i Irvinga H. Sher'a jako metryka pomocna w wyborze dodatkowych czasopism dla nowo utworzonego Science Citation Index™. Obecnie nadal korzysta się z JCR i zamieszczonego tam JIF do budowania i zarządzania zasobami czasopism w instytucjach, do oceny wyników czasopism i oceny konkurencji w wydawnictwach, a także do identyfikacji odpowiednich czasopism do publikowania.

JIF wyrażone jest przez ułamek, gdzie licznik stanowi suma cytowań w danym roku pochodzących z dowolnych typów publikacji indeksowanych w Web of Science Core Collection dla cytowalnych treści z czasopisma w dwóch poprzednich latach, a mianownik zawiera sumę wszystkich "publikacji cytowalnych" (artykułów i przeglądów), opublikowanych w czasopiśmie w ciągu tych dwóch lat. Elementy mogące zostać uznane za "cytowalne" są oceniane indywidualnie dla każdego czasopisma, uwzględniając różne sekcje, w których publikowane są materiały. Web of Science przypisuje typy dokumentów na poziomie sekcji dla każdego czasopisma. Przy ocenie typów dokumentów dla danej sekcji, brane są pod uwagę następujące typowe cechy bibliograficzne publikacji naukowych: abstrakt, opisowość tytułu, obecność nazwisk oraz danych kontaktowych autorów, długość artykułu, załączona bibliografia, treść. Nie istnieje pojedyncza cecha, która definiuje "cytowalność" elementów - jednak uwzględnienie wszystkich tych elementów, na podstawie wielu przykładów materiałów w danej sekcji, prowadzi do silnego i spójnego powiązania między elementami uznawanymi za "cytowalne” (artykuły i recenzje), a elementami, których cytowania tworzą Journal Impact Factor.

Elementy o innych typach dokumentów, takich jak materiał redakcyjny, listy, streszczenia zjazdów, nie są wliczane do mianownika jednak cytowania z nich pochodzące wliczają się do licznika. Przy obliczaniu wskaźnika bierze się pod uwagę cytowania z czasopism i doniesień konferencyjnych indeksowanych baz kolekcji Web of Science Core Collection: Science Citation Index Expanded, Social Sciences Citation Index, Arts & Humanities Citation Index, Emerging Sources Citation Index, Conference Proceedings Citation Index (edycje Science oraz Social Science and Humanities), a od 2018 r. uwzględnia się również cytowania z książek indeksowanych w bazie Book Citation Index (Science oraz Social Sciences & Humanities).

W skład bazy JCR wchodzą czasopisma indeksowane w 4 bazach kolekcji Web of Science Core Collection - Science Citation Index Expanded, Social Sciences Citation Index, Arts & Humanities Citation Index, oraz Emerging Sources Citation Index, każdy tytuł posiada swój profil zawierający podstawowe informacje o czasopiśmie, historię cytowań oraz wskaźników w poszczególnych latach. Oprócz znajdującej się na stronie JCR wyszukiwarki oraz wykazu wszystkich czasopism w module "Journals", zindeksowane tytuły można analizować przyjmując jako punkt wyjściowy jedną z 254 kategorii naukowych stosowanych w Web of Science oraz JCR (kategorie te nie są tożsame z kategoriami stworzonymi na potrzeby Essential Science Indicators), wydawcę bądź kraj, w którym wydawane jest czasopismo.

Metoda obliczeniowa:

Średnia ważona z cytowań otrzymanych w roku Z / cytowalne dokumenty w danym czasopiśmie w latach WXY, średnia ważona obliczana jest poprzez przypisanie każdemu czasopismu Prestiżu SJR (PSJR) - miary, odzwierciedlającej prestiż danego czasopisma i bazującej na prestiżu cytujących czasopism.

Dane źródłowe:

Baza Scopus.

Uwzględniane publikacje:

Artykuły, recenzje, krótkie ankiety i ankiety konferencyjne.

Uwzględniane źródła cytowań:

Wszystkie rodzaje publikacji z uwzględnianych czasopism.

Możliwość porównywania czasopism z różnych dyscyplin:

Tak.

Opis wskaźnika:

SCImago Journal Rank to wskaźnik bibliometryczny obliczany dla czasopism, który bazuje na algorytmie PageRank stosowanym w pozycjonowaniu stron w Google i opiera się na założeniu, że cytowania nie są równoważne i większe znaczenie mają te z renomowanych czasopism. Wskaźnik SJR jest liczony od 1999 r. i powstał w wyniku pracy SCImago - zespołu badaczy z Narodowej Rady Naukowej Hiszpanii (Consejo Superior de Investigaciones Científicas) oraz uniwersytetów hiszpańskich. Podstawę do obliczania wskaźnika SJR stanowią czasopisma zindeksowane w bazie Scopus.

Nadawanie prestiżu poszczególnym czasopismom polega na utworzeniu sieci aktywnych czasopism, w której każdemu tytułowi przypada pewna miara prestiżu, jedne czasopisma mają go więcej niż inne, co wynika z wzajemnego obdzielania się przez czasopisma prestiżem. Im więcej czasopism o wysokim prestiżu cytuje publikacje z danego czasopisma, tym czasopisma bardziej zyskuje na prestiżu i jednocześnie podnosi prestiż czasopism, których publikacje są cytowane na jego łamach. Przy obliczaniu SJR prestiż cytującego źródła rozkłada się proporcjonalnie do liczby cytowań, dzięki czemu niwelowane są różnice w częstotliwości cytowań w różnych dyscyplinach - jeśli cytowań jest niewiele to mają one większą wagę, jeśli cytowań jest dużo to niosą one stosunkowo niewiele prestiżu.

Wskaźnik SJR można sprawdzić w serwisie SCImago, w którym każde czasopismo indeksowane w bazie Scopus posiada swój profil. Znajdują się tu informacje nie tylko na temat SJR, ale również m.in. średnie liczby cytowań w poszczególnych latach, czy też stosunek artykułów z cytowaniami do publikacji niecytowanych. Serwis SCImago zawiera również rankingi czasopism oraz krajów, a także narzędzia służące wizualizacji poszczególnych wskaźników dla czasopism oraz dyscyplin naukowych.

Metoda obliczeniowa:

Suma wartości Category Normalized Citation Impact (CNCI) dla dokumentów z lat XYZ / liczba dokumentów z lat XYZ.

Dane źródłowe:

Web of Science Core Collection: Science Citation Index, Social Science Citation Index, Arts & Humanities Citation Index, Emerging Sources Citation Indexes.

Uwzględniane publikacje:

Artykuły naukowe, publikacje przeglądowe.

Uwzględniane źródła cytowań:

Wszystkie typy dokumentów indeksowanych w Web of Science Core Collection.

Możliwość porównywania czasopism z różnych dyscyplin:

Tak.

Opis wskaźnika:

Jest to średni wskaźnik Category Normalized Citation Impact (CNCI) dla artykułów i przeglądów opublikowanych w trzech latach poprzedzających dany rok, dla którego obliczany jest wskaźnik. Category Normalized Citation Impact (CNCI) to stosunek otrzymanych cytowań dla danego artykułu bądź przeglądu w stosunku do oczekiwanych cytowań dla dokumentów wydanych w tym samym czasie, tego samego typu i z tej samej kategorii naukowej.

Przydatne linki

• Więcej na temat SNIP

Narzędzie analityczne InCites od Clarivate Analytics znajduje się na platformie Web of Science i służy analizie dorobku naukowego instytucji badawczych na podstawie danych zawartych w Web of Science Core Collection (bazy Science Citation Index Expanded, Social Sciences Citation Index, Arts & Humanities Citation Index, Conference Proceedings Citation Index, Book Citation Index, Emerging Sources Citation Index) oraz w Journal Citation Reports. 

InCites pozwala na przeprowadzanie wieloaspektowej ewaluacji aktywności naukowej danej jednostki, pomaga przy opracowaniu strategii badawczych oraz przy podejmowaniu decyzji publikacyjnych i kadrowo-administracyjnych. Jest również niezwykle przydatnym narzędziem dla samych autorów, którzy mogą dzięki niemu zdefiniować i określić wpływ swojego dorobku naukowego, nawiązać współpracę z naukowcami innych uczelni oraz wybrać odpowiednie źródło do publikacji wyników swoich badań. W InCites możliwa jest również analiza poszczególnych czasopism, wydawców, agencji/organizacji finansujących badania naukowe oraz wybranych obszarów badawczych. 

Przykłady wskaźników bibliometrycznych

• Wskaźniki wpływu - liczba publikacji znajdujących się w Top 1% oraz Top 10% najlepszych publikacji, liczba dokumentów cytowanych, udział % publikacji znajdujących się w Top 1% oraz Top 10% najlepszych publikacji, udział % dokumentów cytowanych, indeks Hirscha, wskaźnik wpływu cytowań (z ang. Citation Impact).
• Wskaźniki informujące o produktywności – liczba publikacji, liczba cytowań.
• Znormalizowane wskaźniki – średni znormalizowany wskaźnik wpływu dla kategorii (z ang. Category Normalized Citation Impact, CNCI), znormalizowany wskaźnik wpływu dla czasopisma (z ang. Journal Normalized Citation Impact, średnia liczba cytowań na pracę znormalizowana przez rok, obszar badawczy oraz typ dokumentu), średnia liczba cytowań na pracę w porównaniu do średniej światowej, średnie percentyle.
• Wskaźniki związane ze współpracą – liczba publikacji napisanych we współpracy międzynarodowej, udział % publikacji napisanych we współpracy międzynarodowej, liczba publikacji napisanych przez autorów z tego samego kraju, udział % publikacji napisanych przez autorów z tego samego kraju, liczba publikacji napisanych we współpracy z przemysłem, udział % publikacji napisanych we współpracy z przemysłem.
• Wskaźniki związane z publikowaniem w otwartym dostępie – liczba publikacji All Open Access, liczba publikacji Non-Open Access, liczba publikacji DOAJ Gold, liczba publikacji Other Gold, liczba publikacji Bronze, liczba publikacji Green Accepted/Published oraz udziały % wymienionych typów publikacji.
• Wskaźniki informujące o pozycji autora w publikacji – liczba publikacji w których autor danej uczelni jest autorem pierwszym, ostatnim, korespondencyjnym (2008-2020) oraz udziały % tych publikacji.
• Wskaźniki związane z czasopismami (tzw. Journal Citation Reports Data) – liczba dokumentów opublikowanych w czasopismach posiadających wskaźnik IF, liczba dokumentów w czasopismach z kwartylu Q1, Q2, Q3, Q4 oraz udziały % tych dokumentów, Impact Factor, 5-letni Impact Factor.
• Wskaźniki ESCI (tzw. Essential Science Indicators Data) – liczba publikacji Hot Papers (liczba publikacji znajdujących się w 0.1% najczęściej cytowanych publikacji w danym obszarze badawczym i roku), Highly Cited Papers (liczba publikacji znajdujących się w 1% najczęściej cytowanych publikacji w danym obszarze badawczym i roku) oraz udziały % tych publikacji.
• Wskaźniki związane z profilem uczelni – stosunek liczby studentów/pracowników zagranicznych do ogólnej liczby studentów/pracowników, stosunek liczby doktoratów do ogólnej liczby pracowników, Inst income/Acad Staff, Doctoral degree/Undergrad degree, stosunek liczby prac napisanych we współpracy międzynarodowej do ogólnej liczby prac.
• Wskaźniki identyfikacyjne – nazwa uczelni, typ organizacji, stan/prowincja, nazwa regionu, kraj, obszar badawczy, nazwa czasopisma, ISSN, e-ISSN, nazwa agencji/organizacji finansujących badania, nazwisko pracownika naukowego, afiliacja, Researcher ID, ORCID, nazwa wydawcy.

Przykłady dokumentów

Artykuły, artykuły przeglądowe, książki/rozdziały w książkach, materiały konferencyjne (z ang. Proceedings Papers), streszczenia abstraktowe (z ang. Meeting Abstract, Meeting Summary), publikacje zawierające dane badawcze (z ang. Data Papers) oraz opisy baz danych (z ang. Database Review), inne dokumenty (m.in. listy, skrypty, notatki, poezje, materiały edytorskie).

Zakres lat, który można analizować

1980-2021

Przykładowe obszary badawcze

• dziedziny oraz dyscypliny naukowe wg klasyfikacji OECD,
• kategorie JCR,
• dyscypliny/obszary badawcze wg. polskiego schematu klasyfikacji,
• obszary badawcze związane z cytowaniami (Citation Topics).

Przydatne linki

• Poradnik i materiały szkoleniowe

Materiały dodatkowe

• Instrukcja analizowania dorobku naukowego
• Schemat klasyfikacji dokumentów
• Porównanie narzędzi InCites i SciVal

Narzędzie SciVal umożliwia analizę działalności naukowej uczelni oraz instytucji badawczych na podstawie danych zawartych w bazie Scopus. Pozwala na wizualizację efektów działalności naukowej uczelni, porównanie z innymi jednostkami w kraju i na świecie oraz pomaga w ocenie potencjalnych partnerów w projektach badawczych. SciVal jest również wartościowym narzędziem analitycznym z punktu widzenia naukowców. Mogą oni w sposób szczegółowy zestawić swój dorobek naukowy oraz wyszukać nazwiska autorów oraz nazwy uczelni, z którymi warto współpracować w danej dyscyplinie naukowej. Dzięki SciVal możemy także porównać konkretne czasopisma czy też obszary badawcze pod kątem różnych wskaźników bibliometrycznych.

Przykłady wskaźników bibliometrycznych

• Liczba publikacji, udział % publikacji Open Access, udział % dokumentów w poszczególnych percentylach, udział % publikacji znajdujących się w Top10% najlepszych publikacji, liczba publikacji w bazie Scopus, która została przejrzana przez osoby z danej uczelni, liczba pobrań publikacji przypadająca na jedną pracę, liczba publikacji w mediach społecznościowych, liczba publikacji, w której autor danej uczelni jest autorem pierwszym/ostatnim/korespondencyjnym.
• Liczba publikacji napisanych we współpracy międzynarodowej, krajowej, instytucjonalnej, liczba publikacji, w których autorem jest tylko jeden autor oraz odpowiadające im udziały % tych publikacji.
• Liczba grantów oraz liczbą publikacji napisanych w programie H2020 oraz kwoty  finansowania związane z konkretnymi grantami z podziałem na poszczególne obszary badawcze.
• Liczba patentów, z uwzględnieniem patentów europejskich, japońskich oraz patentów z Wielkiej Brytanii.
• Liczba autorów.
• Liczba cytowań, średnia liczba cytowań na pracę, FWCI, indeks Hirscha (włączając bądź też wyłączając liczbę autocytowań).
• Miejsce uczelni w rankingach (QS Global World Ranking, Times Higher Education University Ranking, Academic Ranking of World Universities).

Przykłady dokumentów

Artykuły, artykuły przeglądowe, książki, rozdziały w książkach, materiały konferencyjne.

Zakres lat, który można analizować

• Zakładka Overview: (2018-2020; 2018-2021; 2018->2021; 2016-2020; 2016-2021; 2016->2021; 2011-2020).
• Zakładka Benchmarking: od roku 1996.

Przykładowe obszary badawcze

Dyscypliny naukowe/obszary badawcze wg 4 schematów klasyfikacji dokumentów:

1. ASJC (z ang. All Science Journal Classification) - domyślny schemat w SciVal,
2. FORD (z ang. Fields of Research and Development) - schemat wg klasyfikacji OECD,
3. QS (z ang. Quacquarelli Symonds Classification) - schemat z QS World University Rankings,
4. THE (z ang. Times Higher Education Classification) - schemat z THE World University Rankings.