PG jedynym zagranicznym partnerem francuskiego projektu MucFib

Data dodania: 2026-01-19

PG jedynym zagranicznym partnerem francuskiego projektu MucFib

Międzynarodowy projekt badawczy MucFib, realizowany z udziałem Politechniki Gdańskiej, ma szansę przełożyć się na zdrowsze żywienie zwierząt hodowlanych, skuteczniejsze dodatki paszowe oraz nowe rozwiązania w obszarze żywności funkcjonalnej i prebiotyków dla ludzi. Badania nad wpływem błonnika z roślin strączkowych na jelito cienkie, finansowane przez rząd Francji, pozwolą wskazać najbardziej korzystne źródła i formy błonnika wspierające zdrowie przewodu pokarmowego oraz efektywne wchłanianie składników odżywczych.

Dr hab. inż. Adam Macierzanka, prof. uczelni z Wydziału Chemicznego Politechniki Gdańskiej, jest współwnioskodawcą międzynarodowego projektu badawczego MucFib (Impact of legumes dietary fibres on piglet small intestinal mucosa), który uzyskał finansowanie rządu Francji w ramach programu ANR-AAPG-2025. Projekt będzie realizowany w latach 2026–2029, a jego całkowity budżet wynosi 336 234 euro.

Badania koordynowane są przez instytut INRAE-PEGASE i prowadzone we współpracy z trzema innymi jednostkami francuskiego instytutu INRAE: INRAE-UE3P, INRAE-BIA oraz INRAE-UNH. Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej jest jedynym zagranicznym partnerem projektu i odpowiada za realizację jednego z czterech pakietów roboczych (Work Package 4).

Błonnik pod lupą naukowców

Celem projektu MucFib jest zbadanie, w jaki sposób błonnik pokarmowy pochodzący z roślin strączkowych wpływa na zdrowie i funkcjonowanie jelita cienkiego, ze szczególnym uwzględnieniem ochronnej roli warstwy śluzowej jelita. Badania łączą eksperymenty in vitro oraz in vivo, co pozwala szczegółowo wyjaśnić mechanizmy oddziaływania rozpuszczalnych frakcji błonnika z koloidalnymi elementami strukturalnymi warstwy śluzowej oraz komórkami nabłonkowymi jelita.

– Skupiamy się na roślinach strączkowych, ze szczególnym naciskiem na groch, ponieważ jest to roślina natywna dla Europy – podkreśla prof. Adam Macierzanka. – Choć strawialność białek roślinnych jest niższa niż odzwierzęcych, obserwujemy wyraźną zmianę preferencji żywieniowych konsumentów oraz globalny trend odchodzenia od produktów pochodzenia zwierzęcego na rzecz diety roślinnej.

Cztery rośliny i cztery etapy badań

W projekcie analizowane są cztery rodzaje roślin strączkowych: groch, łubin, fasola (faba beans) oraz soja. Badaniom poddawane są zarówno ziarna, jak i mąki.

Projekt podzielony jest na cztery główne zadania badawcze. Pierwszy etap obejmuje analizę rozpuszczalności błonnika w warunkach trawienia z wykorzystaniem zaawansowanych modeli in vitro, symulujących środowisko biochemiczne żołądka i jelita cienkiego (odpowiednie enzymy, biosurfaktanty, sole mineralne oraz pH).

– Korzystamy ze zminiaturyzowanych modeli trawienia in vitro, które pozwalają precyzyjnie obserwować, jak błonnik zachowuje się w warunkach biochemicznych i fizykochemicznych przewodu pokarmowego oraz jak wpływa na procesy trawienne i transportowe substancji pokarmowych – wyjaśnia prof. Macierzanka.

W kolejnych etapach badania prowadzone są na prosiętach, które karmione są paszami o zróżnicowanej zawartości i pochodzeniu błonnika, m.in. z grochu. Następnie, już w laboratorium, analizowana jest reakcja nabłonka jelitowego oraz morfologia śluzówki jelita cienkiego tych zwierząt.

Od hodowli zwierząt do zastosowań dla ludzi

Celem badań jest wskazanie takiej rośliny i takiej formy błonnika, które w największym stopniu wspierają zdrowy rozwój jelit, integralność bariery jelitowej oraz efektywne wchłanianie składników odżywczych. Wyniki projektu pozwolą sformułować konkretne rekomendacje dla producentów pasz i hodowców, dotyczące suplementacji i dodatków paszowych.

– Fizjologia trawienia u trzody chlewnej i człowieka jest bardzo zbliżona, dlatego organizm świni stanowi doskonały model badawczy – zaznacza prof. Macierzanka. – Rekomendacje opracowane na potrzeby żywienia zwierząt mogą w przyszłości znaleźć zastosowanie również w żywieniu ludzi, na przykład przy projektowaniu prebiotyków.

Wyniki projektu mogą zainteresować producentów pasz, hodowców, sektor rolno-spożywczy oraz branżę biotechnologiczną, a ich wdrożenie może mieć również wymierny wymiar ekonomiczny.

W ramach realizacji projektu na Wydziale Chemicznym Politechniki Gdańskiej przewidziana jest także praca naukowa postdoka z Francji w latach 2027–2028, co dodatkowo wzmocni międzynarodową współpracę badawczą uczelni.